Raad van Tucht voor bedelaars en strafkolonisten op de Ommerschans
Naar navigatie springen
Naar zoeken springen
Bedelaars wonen vanaf september 1822 op zalen in het grote nieuwe gebouw op het binnenplein van de schans. Strafkolonisten worden vanaf najaar 1820 vanuit andere koloniën naar de Ommerschans gestuurd en vanaf midden 1822 meest gehuisvest in een gebouwtje op de zuidwal.
Over tuchtrechtspraak vóór mei 1829 is weinig bekend. Op 21 november 1821 knutselt directeur der koloniën Wouter Visser een tuchtreglement in elkaar voor de Ommerschans (waar dan nog alleen strafkolonisten wonen). Aantekeningen daarover volgen nog. Daarna vindt de tuchthandhaving plaats volgens het 'Reglement van Tucht van de Gestichten van Bedelaars van den 28sten February 1829' (Link moet nog gelegd). Het laatste artikel van dat reglement zorgt dat het ook van toepassing is op strafkolonisten.
Vanaf die tijd worden verslagen bewaard, al missen er soms hele periodes waarin waarschijnlijk wel zittingen zijn geweest. Op de pagina Raad van Tucht van de Ommerschans: Leden van de Raad staan de functionarissen die recht spreken.
Er wordt nog gewerkt aan de verslagen. Als u daar bij wilt helpen, kunt u terecht op de pagina Checklijst Raad van Tucht van de Ommerschans.
Hieronder kunt u een jaar openvouwen en in de linkerkolom doorklikken naar de transcriptie.
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1829 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| Transcripties van 25 zittingsverslagen, van 13-05-1829 tot en met 24-11-1829. Dit zijn de eerste zittingen op basis van het reglement van 28 februari 1829. Wel saai leeswerk, de secretaris schrijft op wat iemand gedaan heeft en welke straf hij of zij daarvoor krijgt, en vermeldt geen bijzonderheden. | |
| mei 1829 | Zittingen van 13, 15, 20, 26 en 29 mei. |
| juni 1829 | Zittingen van 4, 17, 26 en 30 juni. |
| juli 1829 | Zittingen van 4, 7 en 20 juli. |
| augustus 1829 | Zittingen van 10, 17 en 24 augustus. |
| september 1829 | Zittingen van 1, 10 en 16 september. |
| oktober 1829 | Zittingen van 2, 3, 15, 20 en 26 oktober. |
| november 1829 | Zittingen van 17 en 24 november. |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1830 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| Transcripties van 21 zittingsverslagen van 04-03-1830 tot en met 31-08-1830. Het lijkt me stug dat er eerder en later in het jaar geen zittingen geweest zijn, maar die zijn dus niet bewaard gebleven. | |
| maart 1830 | Zittingen van 4, 7, 20, 24, 26 en 31 maart. |
| april 1830 | Zittingen van 5, 8, 20 en 30 april. |
| mei 1830 | Zittingen van 15, 16, 24 en 29 mei. |
| juni 1830 | Zittingen van 10 en 25 juni. |
| juli 1830 | Zittingen van 7, 11 en 29 juli. |
| augustus 1830 | Zittingen van 9 en 31 augustus. |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1831 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| Er zijn slechts 10 zittingsverslagen bewaard gebleven, van 26-03-1831 tot en met 24-10-1831. | |
| maart 1831 | Zitting van 26 maart. |
| april 1831 | Zitting van 9 april. |
| juni 1831 | Zittingen van 16 en 28 juni. |
| juli 1831 | Zitting van 7 juli. |
| september 1831 | Zittingen van 1 en 8 september. |
| oktober 1831 | Zittingen van 11, 22 en 24 oktober. |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1832 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| Er zijn 8 zittingsverslagen bewaard gebleven, waarvan een paar met een bijbehorend proces verbaal. Bijvoorbeeld die (25-02) over een bedelaarskolonist die het binnenplein oversteekt om zijn verkering een klap te geven. | |
| februari 1832 | |
| maart 1832 | |
| april 1832 | |
| mei 1832 | |
| juni 1832 | |
| juli 1832 | |
| augustus 1832 | |
| september 1832 | |
| oktober 1832 | |
| november 1832 | |
| december 1832 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1833 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| Er zijn van dit jaar slechts 4 zittingsverslagen bewaard gebleven. Daar zitten mooie verhalen tussen: (15-01), (10-04) en nog meer. | |
| januari 1833 | Zitting van 15 januari, waarbij getuigen ten gunste van een beklaagde zo door de Raad onder druk worden gezet dat ze hun getuigenis intrekken. |
| maart 1833 | Zitting van 12 maart. Iemand heeft een heel goed argument waarom hij is gedeserteerd en een ontvreemding in de scabieusenzaal. |
| april 1833 | Zitting van 10 april. Drie bedelaarskolonisten met een leuk baantje hebben zich aan de Dedemsvaart vol laten lopen. Volgens de Raad de schuld van de geneesheer. |
| september 1833 | Zitting van 1 september. Twee jongens vluchten zo vaak dat de Raad aan de permanente commissie voorstelt ze aan 'een houten blok met een ketting om het been' vast te maken (de permanente commissie zal dat voorstel afwijzen). |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1834 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| Er zijn 10 verslagen bewaard gebleven. Als iemand zegt een koloniaal eigendom te hebben verkocht aan iemand die die alleen van gezicht en niet van naam kent, wordt die met een veldwachter op pad gestuurd om de aankoper te vinden. Zo valt het hele proces van waarheidsvinding te volgen, zie 30-05. | |
| maart 1834 | |
| april 1834 | |
| mei 1834 | |
| juni 1834 | |
| juli 1834 | |
| augustus 1834 | |
| september 1834 | |
| oktober 1834 | |
| november 1834 | |
| december 1834 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1835 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| Er zijn 29 zittingsverslagen bewaard gebleven, waarvan 2 met een proces verbaal of nota. Daarbij bevindt zich onder andere de verdenking van onzedelijk gedrag door de schoolmeester Hoogstra, 22-12, en diens conflict met de hulponderwijzer Lolkema, 31-12. | |
| januari 1835 | |
| februari 1835 | |
| maart 1835 | |
| april 1835 | |
| mei 1835 | |
| juni 1835 | |
| juli 1835 | |
| augustus 1835 | |
| september 1835 | |
| oktober 1835 | |
| november 1835 | |
| december 1835 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1836 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| Er zijn 24 bewaard gebleven zittingsverslagen dit jaar. Daarbij een voerman die een hoevenaar met een hooivork wil steken, 03-09, en veel problemen met bedelaars die de functie van 'nachtwacht' bekleden, terwijl uit de zitting van 14-05 blijkt dat zij een sabel hebben. | |
| januari 1836 | |
| februari 1836 | |
| maart 1836 | |
| april 1836 | |
| mei 1836 | |
| juni 1836 | |
| juli 1836 | |
| augustus 1836 | |
| september 1836 | |
| oktober 1836 | |
| november 1836 | |
| december 1836 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1837 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| Er zijn 24 bewaard gebleven zittingsverslagen. | |
| januari 1837 | |
| maart 1837 | |
| april 1837 | |
| mei 1837 | |
| juni 1837 | |
| juli 1837 | |
| augustus 1837 | |
| september 1837 | |
| oktober 1837 | |
| november 1837 | |
| december 1837 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1838 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| Er zijn 32 bewaard gebleven zittingsverslagen, in december was er blijkbaar geen raadszitting.. | |
| januari 1838 | Zitting van 4 januari met onder meer een kolonist-baardscheerder die twee scheermessen, 'door de Directie hem ter hand gesteld om de Kolonisten te Scheeren', heeft verkocht. |
| februari 1838 | Zitting van 24 februari, blijkbaar spaart men zaken op om niet te vaak als Raad bijeen te hoeven komen. |
| maart 1838 | Drie zittingen, waaronder eentje voor kolonistenhuisgezinnen. Op de zitting van 10 maart blijkt dat bij de handel in koloniale kleding het kopen van een hemd (4 dagen opsluiting) blijkbaar erger is dan het kopen van theedoeken of een baaije rok (3 dagen opsluiting). |
| april 1838 | Twee zittingen met drie maal desertie en tweemaal dronkenschap, onder welke een laatste die zijn post als nachtwacht had verlaten en bij terugkomst de volgende ochtend zijn sabel bleek kwijt te zijn. |
| mei 1838 | Drie zeer goed gevulde zittingen. Onderbroeken behoren anno 1838 (nog) niet tot het kledingpakket dat aan kolonisten verstrekt wordt. Maar er blijkt toch behoefte aan te zijn, want twee bedelaars vermaken hun boezeroenen tot onderbroeken. |
| juni 1838 | Eén zitting voor veteranen en vier voor bedelaars. Waaronder eentje die denkt dat niemand het zou merken als hij in het boekje dat de wijkmeester had afgegeven de waarde van de door hem verrichte arbeid met 50 cent verhoogde. Maar ja... |
| juli 1838 | Twee zittingen. Een 'roode baaijen rok' volgt een onnavolgbaar traject van hand tot hand tot hand voor hij wordt verkocht aan een timmerman die werkt 'aan de herbouw van het gesticht'. Er zijn ook 'metzelaars' actief, dus waarschijnlijk wordt nu de stormschade van december 1836 hersteld. |
| augustus 1838 | Vier zittingen. Er schijnt tussen de Ommerschans en Meppel een uitspanning te zijn die de welluisdende naam 'Herberg de Wellust' heeft. |
| september 1838 | Wat is dit hier?!? Hoe wordt hier in hemelsnaam geleefd?!? Op één zitting verschijnen 4 (VIER) zwangere bedelaressen. |
| oktober 1838 | Twee zittingen. Eén woord is niet te lezen: 'bij het rooken(?) en drogen van vlas'. Kun je vlas wel roken??? |
| november 1838 | Drie zittingen. Je mag NIETS veranderen aan de spullen die je verstrekt zijn, ook niet stukjes afsnijden van je kussensloop om er banden aan je rok van te maken. |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1839 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| Er zijn maar liefst 56 (!) bewaard gebleven zittingsverslagen. | |
| januari 1839 | |
| februari 1839 | |
| maart 1839 | |
| april 1839 | |
| mei 1839 | |
| juni 1839 | |
| juli 1839 | |
| augustus 1839 | |
| september 1839 | |
| oktober 1839 | |
| november 1839 | |
| december 1839 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1840 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1840 | |
| februari 1840 | |
| maart 1840 | |
| april 1840 | |
| mei 1840 | |
| juni 1840 | |
| juli 1840 | |
| augustus 1840 | |
| september 1840 | |
| oktober 1840 | |
| november 1840 | |
| december 1840 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1841 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1841 | |
| februari 1841 | |
| maart 1841 | |
| april 1841 | |
| mei 1841 | |
| juni 1841 | |
| juli 1841 | |
| augustus 1841 | |
| september 1841 | |
| oktober 1841 | |
| november 1841 | |
| december 1841 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1842 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1842 | |
| februari 1842 | |
| maart 1842 | |
| april 1842 | |
| mei 1842 | |
| juni 1842 | |
| juli 1842 | |
| augustus 1842 | |
| september 1842 | |
| oktober 1842 | |
| november 1842 | |
| december 1842 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1843 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1843 | |
| februari 1843 | |
| maart 1843 | |
| april 1843 | |
| mei 1843 | |
| juni 1843 | |
| juli 1843 | |
| augustus 1843 | |
| september 1843 | |
| oktober 1843 | |
| november 1843 | |
| december 1843 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1844 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1844 | |
| februari 1844 | |
| maart 1844 | |
| april 1844 | |
| mei 1844 | |
| juni 1844 | |
| juli 1844 | |
| augustus 1844 | |
| september 1844 | |
| oktober 1844 | |
| november 1844 | |
| december 1844 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1845 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1845 | |
| februari 1845 | |
| maart 1845 | |
| april 1845 | |
| mei 1845 | |
| juni 1845 | |
| juli 1845 | |
| augustus 1845 | |
| september 1845 | |
| oktober 1845 | |
| november 1845 | |
| december 1845 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1846 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1846 | |
| februari 1846 | |
| maart 1846 | |
| april 1846 | |
| mei 1846 | |
| juni 1846 | |
| juli 1846 | |
| augustus 1846 | |
| september 1846 | |
| oktober 1846 | |
| november 1846 | |
| december 1846 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1847 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1847 | |
| februari 1847 | |
| maart 1847 | |
| april 1847 | |
| mei 1847 | |
| juni 1847 | |
| juli 1847 | |
| augustus 1847 | |
| september 1847 | |
| oktober 1847 | |
| november 1847 | |
| december 1847 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1848 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1848 | |
| februari 1848 | |
| maart 1848 | |
| april 1848 | |
| mei 1848 | |
| juni 1848 | |
| juli 1848 | |
| augustus 1848 | |
| september 1848 | |
| oktober 1848 | |
| november 1848 | |
| december 1848 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1849 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1849 | |
| februari 1849 | |
| maart 1849 | |
| april 1849 | |
| mei 1849 | |
| juni 1849 | |
| juli 1849 | |
| augustus 1849 | |
| september 1849 | |
| oktober 1849 | |
| november 1849 | |
| december 1849 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1850 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1850 | |
| februari 1850 | |
| maart 1850 | |
| april 1850 | |
| mei 1850 | |
| juni 1850 | |
| juli 1850 | |
| augustus 1850 | |
| september 1850 | |
| oktober 1850 | |
| november 1850 | |
| december 1850 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1851 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1851 | |
| februari 1851 | |
| maart 1851 | |
| april 1851 | |
| mei 1851 | |
| juni 1851 | |
| juli 1851 | |
| augustus 1851 | |
| september 1851 | |
| oktober 1851 | |
| november 1851 | |
| december 1851 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1852 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1852 | |
| februari 1852 | |
| maart 1852 | |
| april 1852 | |
| mei 1852 | |
| juni 1852 | |
| juli 1852 | |
| augustus 1852 | |
| september 1852 | |
| oktober 1852 | |
| november 1852 | |
| december 1852 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1853 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1853 | |
| februari 1853 | |
| maart 1853 | |
| april 1853 | |
| mei 1853 | |
| juni 1853 | |
| juli 1853 | |
| augustus 1853 | |
| september 1853 | |
| oktober 1853 | |
| november 1853 | |
| december 1853 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1854 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1854 | |
| februari 1854 | |
| maart 1854 | |
| april 1854 | |
| mei 1854 | |
| juni 1854 | |
| juli 1854 | |
| augustus 1854 | |
| september 1854 | |
| oktober 1854 | |
| november 1854 | |
| december 1854 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1855 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1855 | |
| februari 1855 | |
| maart 1855 | |
| april 1855 | |
| mei 1855 | |
| juni 1855 | |
| juli 1855 | |
| augustus 1855 | |
| september 1855 | |
| oktober 1855 | |
| november 1855 | |
| december 1855 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1856 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1856 | |
| februari 1856 | |
| maart 1856 | |
| april 1856 | |
| mei 1856 | |
| juni 1856 | |
| juli 1856 | |
| augustus 1856 | |
| september 1856 | |
| oktober 1856 | |
| november 1856 | |
| december 1856 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1857 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1857 | |
| februari 1857 | |
| maart 1857 | |
| april 1857 | |
| mei 1857 | |
| juni 1857 | |
| juli 1857 | |
| augustus 1857 | |
| september 1857 | |
| oktober 1857 | |
| november 1857 | |
| december 1857 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1858 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1858 | |
| februari 1858 | |
| maart 1858 | |
| april 1858 | |
| mei 1858 | |
| juni 1858 | |
| juli 1858 | |
| augustus 1858 | |
| september 1858 | |
| oktober 1858 | |
| november 1858 | |
| december 1858 | |
| Zittingen Raad van Tucht van de Ommerschans in 1859 | |
|---|---|
| Maand | Transcriptie |
| januari 1859 | |
| februari 1859 | |
| maart 1859 | |
| april 1859 | |
| mei 1859 | |
| juni 1859 | |
| juli 1859 | |
| augustus 1859 | |
| september 1859 | |
| oktober 1859 | |
| november 1859 | |
| december 1859 | |